Trang chủ » Tin tức 24h » Lý Công Uẩn – “Vị Vua sáng chói mở đầu thời thịnh trị, người định “kinh đô muôn đời”

Lý Công Uẩn – “Vị Vua sáng chói mở đầu thời thịnh trị, người định “kinh đô muôn đời”

Ngày 02.11 năm Kỷ Dậu tức ngày 21.11.1009, Lý Công Uẩn (974 – 1028) lên ngôi vua tại kinh đô Hoa Lư (Ninh Bình), lấy hiệu là Lý Thái Tổ, niên hiệu là Thuận Thiên, lập ra vương triều Nhà Lý.

Lý Công Uẩn sinh năm 974, là người ở hương Diên Uẩn, châu Cổ Pháp, lộ Bắc Giang (Xã Đình Bảng, huyện Từ Sơn, Bắc Ninh ngày nay). Theo chính sử chép lại về sự mang thai thần kỳ Lý Công Uẩn, rằng mẹ ông là Phạm Thị Ngà, trong một lần “đi chơi chùa Tiêu Sơn, cùng với người thần giao hợp rồi có chửa”, bởi vậy ông sinh ra chỉ biết mẹ mà không biết cha.

Ông được sư Lý Khánh Văn, trụ trì chùa Cổ Pháp nhận làm con nuôi năm ông lên 3 tuổi, từ đó ông đi tu, lấy họ Lý theo họ sư Lý Khánh Văn và được đặt tên Lý Công Uẩn.

Sư Vạn Hạnh (anh trai sư Lý Khánh Văn) ở chùa Cổ Pháp (hay chùa Lục Tổ) đã từng nói về Lý Công Uẩn: “Đứa bé này không phải người thường, sau này lớn lên ắt có thể giải nguy gỡ rối, làm bậc minh chủ trong thiên hạ”.

Khi lớn lên, ông làm quan dưới nhà Tiền Lê với sự bảo hộ của sư Vạn Hạnh, thăng đến chức Tả thân về Điện tiền Chỉ huy sứ (một chức quan võ chỉ huy quân đội bảo vệ kinh đô). 

Sau khi vua Lê Đại Hành mất vào năm 1005, các hoàng tử đấu đá nhau tranh giành ngôi vị, Thái tử Long Việt vừa lên ngôi được 3 ngày thì bị Lê Long Đĩnh sát hại.

Năm 1009, Lê Long Đĩnh (Ngọa Triều) chết sau một thời gian trị vì tàn bạo, nhân dân lầm than.

Lúc bấy giờ, Lý Công Uẩn được biết đến là một vị quan liêm khiêm, ông được giới Phật giáo ủng hộ, với các vị cao tăng danh tiếng như sư Vạn Hạnh đang có uy tín trong xã hội và trong triều đình cùng quan đại thần là Đào Cam Mộc đưa Lý Công Uẩn lên làm vua.

Trong cuốn Đại Việt Sử ký Toàn thư, Sử thần Ngô Sĩ Liên đã viết lại: “Lý Thái Tổ dấy lên, trời mở điềm lành hiện ra ở vết cây sét đánh. Có đức tất có ngôi, bởi lòng người theo về, lại vừa sau lúc Ngọa Triều hoang dâm bạo ngược mà vua thì vốn có tiếng khoan nhân, trời thường tìm chủ cho dân, dân theo về người có đức, nếu bỏ vua thì còn biết theo ai! Xem việc vua nhận mệnh sâu sắc lặng lẽ, dời đô yên nước, lòng nhân thương dân, lòng thành cảm trời, cùng là đánh dẹp phản loạn, Nam Bắc thông hiếu, thiên hạ bình yên, truyền ngôi lâu đời, có thể thấy là có mưu lược của bậc đế vương….”